Info-avond: Samen sterker. De kracht van coöperaties.
📆 24 november 2025 19u30
📍 Bib Halle, Basiliekstraat 124, 1500 Halle
——————————————————
Enkele cijfers:
Wereldwijd zijn één miljard mensen lid van één van de drie miljoen coöperaties, die aan 280 miljoen mensen werk verschaffen!
Enkele bekende Belgische coöperaties:
Prik&Tik, Milcobel, Ecopower, Immoscoop, Febelco, Wooncoop, Cera, Aveve, Belorta, Partena
Als de markt of de overheid niet (kunnen) voldoen in een bepaalde behoefte, slaan mensen de handen in elkaar en doen ze het zelf. Ze werken samen en richten een onderneming op, waarvan zij de aandeelhouders of coöperanten zijn en die in deze specifieke behoefte voorziet.
Zo ontstonden bijvoorbeeld de eerste energiecoöperaties. Mensen zagen meer voordelen in duurzame energie dan in kernenergie. Ondertussen is de focus van deze burgercoöperaties verschoven naar een versnelde energietransitie.
(Ter informatie: België blijft werken aan een veilige, ondergrondse opslag van kernafval, maar momenteel wordt dit nog altijd bovengronds opgeslagen in speciale bassins in Doel en Thiange en bij Belgoproces in Dessel.)
Soorten coöperaties
Coöperanten kunnen klant, leverancier of werknemer zijn. Ze kunnen eveneens als investeerder optreden, waarbij ze co-eigenaar zijn, of ze kunnen de werking van de coöperatie controleren.
Ze willen immers het gemeenschappelijke doel zo goed mogelijk invullen. Dit heeft zich in de loop der jaren vertaald in de 7 ICA-principes (International Cooperative Alliance) (link)
Zoals mensen diverse noden en behoeftes hebben, heeft dit zich vertaald in verschillende types coöperaties:
1. Werkerscoöperaties. Mensen die er werken (als werknemer of zelfstandige) zijn de enige aandeelhouders. Voordelen zijn dat deze werkers zich verantwoordelijker gedragen, solidair zijn en op lange termijn denken. Onderzoek toont aan dat deze ondernemingen langer leven, een efficiëntere productie hebben met een stabielere tewerkstelling.
2. Ondernemingencoöperaties. Deze spelen in op specifieke vragen van ondernemingen. Door samen aan te kopen, te verkopen, producten te ontwikkelen en te promoten, staan deze ondernemingen sterker in de markt en kunnen ze beter de concurrentie aan van megabedrijven. Een bijkomend voordeel is dat het geld van de consumenten meer lokaal blijft circuleren dan te verdwijnen in buitenlandse zakken.
3. Consumenten- of burgercoöperaties. Deze zijn in handen van de consumenten of afnemers, waarbij deze kunnen beslissen over de prijszetting. In Zwitserland zijn de twee grootste supermarkten coöperaties namelijk Migros en Coop.
De meest bekende burgercoöperaties werken rond hernieuwbare energie, maar er is ook bijvoorbeeld Wooncoop, die actief is rond wonen en Neibo rond communicatie.
4. Multistakeholdercoöperaties. Bij dit soort coöperaties lopen de rollen doorheen. Coöperanten kunnen leverancier, eigenaar, werker of klant zijn.
2025 Het internationale jaar van de coöperatie
Omdat 2025 het internationale jaar van de coöperatie is, organiseert Enebra een informatieve avond over dit thema.
Op 24 november komt Lieve Jacobs ons meer vertellen over de boeiende wereld van het coöperatief ondernemen.
Lieve is adviseur en programmacoördinator bij Cera, waar ze sinds 2008 actief is. Ze is gespecialiseerd in coöperatief ondernemen en begeleidt zowel startende als gevestigde coöperaties in diverse sectoren. Daarnaast is ze betrokken bij de Nationale Raad voor de Coöperatie en zetelt ze in verschillende besturen van coöperaties. Haar achtergrond omvat ervaring als vormingswerker in de sociaal-culturele sector en als jurist bij KBC Verzekeringen. Bij Cera richt ze zich vooral op juridische aspecten, de ICA-principes van coöperatief ondernemen, en het begeleiden van groepssessies en workshops.
De eerste coöperaties in België ontstonden rond 1848, met een wetgevend kader vanaf 1873 dat hun groei mogelijk maakte. Ze speelden een cruciale rol in het verbeteren van de levensomstandigheden van arbeiders en boeren, en groeiden uit tot een belangrijk economisch en sociaal model in België. Zo ontstonden in die jaren coöperaties als de Boerenbond, Cera en de Vooruit, waarbij de focus lag op landbouw, krediet en consumptie.



